Kazimierz Odnowiciel w 1044 roku założył w Tyńcu opactwo benedyktyńskie, które istnieje do dziś. W1162 roku na wyniosłym cyplu skalnym przy ujściu Rudawy do Wisły Jaksa Gry fita ufundował klasztor Norbertanek, zaś w 1225 roku biskup Iwo Odrowąz osadził w podkrakowskiej Mogile cystersów. Okolice Krakowa i samo miasto zostały doszczętnie zniszczone przez Tatarów w 1241 roku. Już 16 lat później nastąpiła jego powtórna lokacja i budowa obwarowań, które skutecznie chroniły mieszkańców podczas kolejnych najazdów hord tatarskich. Na przełomie XIII i XIV wieku gród otrzymał kamienno ceglane mury obronne. W 1291 roku Kraków dostał się pod panowanie króla czeskiego Wacława E, który w 1300 roku koronował się na władcę Polski.